Davadan Feragat Nedir? Nasıl Yapılır?

Davadan feragat, davacının dava dilekçesindeki talep sonucundan tamamen veya kısmen vazgeçmesidir. Karşı tarafın ya da mahkemenin kabulüne bağlı değildir. Açık feragat beyanı dosyaya ulaştığında dava sona erer ve aynı talebin yeniden ileri sürülmesini engelleyebilecek ağır sonuçlar doğar.

Davadan Feragat Ne Demektir?

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 307. maddesine göre feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Burada vazgeçilen yalnız usul işlemi değil, dava konusu yapılan talebin kendisidir. Bu nedenle feragat ile davayı takip etmemek veya dilekçeyi geri almak aynı şey değildir.

Davadan Feragat Nasıl Yapılır?

• Mahkemeye imzalı feragat dilekçesi sunularak
• Duruşmada sözlü beyanda bulunulup tutanağa geçirterek
• Elektronik imza ile UYAP üzerinden evrak gönderilerek
• Vekâletnamesinde özel yetki bulunan avukat aracılığıyla

Beyan açık olmalıdır. “Şimdilik davamdan vazgeçiyorum” veya “haklarım saklı kalmak üzere feragat ediyorum” gibi kapsamı çelişkili ifadeler uyuşmazlık doğurabilir. Kısmi feragatte vazgeçilen miktar veya talep kalemi tereddüde yer bırakmayacak biçimde gösterilmelidir.

Feragat Dilekçesinde Neler Bulunmalı?

• Mahkemenin adı ve dosya esas numarası
• Davacı ve davalının bilgileri
• Tam veya kısmi feragat edildiğinin açık beyanı
• Kısmi feragatte vazgeçilen miktar ya da talep bölümü
• Varsa yargılama gideri ve vekâlet ücretine ilişkin anlaşma
• Tarih ve imza

Feragat dilekçesi örneği her dosyaya aynen uygulanmamalıdır. Birden fazla talep, faiz, ferî alacak veya karşı dava bulunan dosyalarda kapsam ayrıca yazılmalıdır.

Feragat Ne Zamana Kadar Yapılabilir?

Feragat, hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. İlk derece kararından sonra istinaf veya temyiz aşamasında verilen feragat beyanının usulî sonucu, dosyanın bulunduğu aşamaya göre ilgili mahkemece değerlendirilir. Dava açılmadan önce yapılan vazgeçme ise teknik anlamda HMK’daki davadan feragat değildir.

Şarta Bağlı Feragat Geçerli midir?

Feragat kayıtsız ve şartsız olmalıdır. “Davalı ödeme yaparsa feragat ediyorum” şeklindeki şartlı çözüm için sulh sözleşmesi, ödeme sonrasında feragat veya icra edilebilirliği açık başka bir hukuki yöntem tercih edilebilir. Ödeme gerçekleşmeden verilen koşulsuz feragat, beklenen bedel alınamasa bile davayı sona erdirebilir.

Davalının Kabulü Gerekir mi?

Hayır. Feragat tek taraflı usul işlemidir; davalının kabulü aranmaz. Davalı feragati engelleyemez ancak yargılama gideri ve vekâlet ücreti konusunda talepte bulunabilir. Kamu düzenini ilgilendiren ve tarafların serbestçe tasarruf edemediği bazı uyuşmazlıklarda özel kurallar bulunabilir.

Feragat ile Davayı Geri Alma Arasındaki Fark

“Vazgeçme” kelimesi günlük dilde her iki işlem için de kullanıldığı için dilekçede hangi sonucun istendiği açıkça yazılmalıdır.

Feragatin Sonuçları

• Dava feragat nedeniyle sona erer.
• Feragat kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur.
• Tam feragatte aynı talep kural olarak yeniden dava edilemez.
• Kısmi feragatte yalnız açıkça gösterilen bölüm sona erer.
• Yargılama gideri ve karşı vekâlet ücreti doğabilir.

Talebe bağlı faiz, cezai şart veya ferî hakların durumu feragat metnine ve asıl taleple ilişkisine göre değerlendirilir. Bu nedenle yalnız ana para tutarını yazmak her zaman yeterli olmaz.

Yargılama Gideri ve Vekâlet Ücreti

Feragat eden taraf, kural olarak aleyhine hüküm verilmiş gibi yargılama giderlerinden sorumlu olur. Feragat davanın belirli aşamasından önce gerçekleşirse karar ve ilam harcı ile vekâlet ücretinin miktarı ilgili tarife hükümlerine göre değişebilir. Tarafların giderler konusunda anlaşması varsa bunun metinde açıkça gösterilmesi yararlıdır; mahkemenin kamu düzenine ilişkin değerlendirmesi saklıdır.

Avukat Feragat Edebilir mi?

Avukatın davadan feragat edebilmesi için vekâletnamede açık özel yetki bulunmalıdır. Genel dava takip yetkisi feragat için yeterli değildir. Vekâletnamedeki yetki kontrol edilmeden sunulan beyan, temsil yetkisi tartışmasına yol açabilir.

Feragatten Dönmek Mümkün mü?

Feragat karşı tarafa veya mahkemeye ulaştıktan sonra yalnız pişmanlık nedeniyle geri alınamaz. Hata, hile veya korkutma gibi irade bozukluğu iddiaları ileri sürülebilir; ancak bunların somut delillerle ortaya konulması gerekir. Bu yol, feragatin sonuçlarını kolayca ortadan kaldıran sıradan bir itiraz değildir.

Hangi Davalarda Özellikle Dikkat Edilmeli?

Boşanma, tapu, miras, işçilik alacağı, tazminat ve ortaklığın giderilmesi gibi uyuşmazlıklarda feragatin etkisi dava türüne göre farklılaşabilir. Gelecekte doğacak yeni olaylarla mevcut talep, bölünebilir alacaklarla tek talep ve tarafların tasarruf edemeyeceği konular birbirinden ayrılmalıdır.

Feragat Öncesi Kontrol Listesi

1. Talebin tamamından mı, belirli bölümünden mi vazgeçileceği belirlenmelidir.
2. Ödeme veya başka edim bekleniyorsa bunun gerçekleşip gerçekleşmediği kontrol edilmelidir.
3. Sulh ve davayı geri alma seçenekleri karşılaştırılmalıdır.
4. Yargılama gideri ile vekâlet ücretinin muhtemel tutarı değerlendirilmelidir.
5. Vekil işlem yapacaksa özel yetki kontrol edilmelidir.
6. Dilekçe imzalanmadan önce feragat kapsamının tekrar dava açmaya etkisi anlaşılmalıdır.

Sık Sorulan Sorular

Kısmi feragat mümkün mü?

Evet. Talep bölünebilir nitelikteyse feragat edilen miktar veya bölüm açıkça gösterilerek kısmi feragat yapılabilir.

Davalı kabul etmezse feragat geçersiz olur mu?

Hayır. Davalının kabulü aranmaz; ancak gider ve vekâlet ücreti talepleri devam edebilir.

Boşanma davasından feragat edilirse yeniden dava açılabilir mi?

Önceki olaylara yeniden dayanılması ile feragatten sonra meydana gelen yeni olaylara dayanılması aynı değildir. Aile hukukunun özel kuralları somut dosyada ayrıca incelenmelidir.

UYAP’tan feragat dilekçesi verilebilir mi?

Elektronik imza ve ilgili UYAP yetkileri kullanılarak evrak gönderilebilir. Beyanın açık olması ve vekil işleminde özel yetkinin bulunması gerekir.

İlgili Rehberler

Feragat ve Vazgeçme Arasındaki Farklar • İşe İade Davası • Genel Kurul Kararlarının İptali

Resmî ve Birincil Kaynaklar

• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
• UYAP Hizmetleri
• Türkiye Barolar Birliği

Bilgilendirme: Bu içerik genel bilgi amaçlıdır; somut olayda güncel düzenleme, işlem ve süreler ayrıca incelenmelidir. Somut durumunuz için baroya kayıtlı bir avukatla iletişime geçmeniz gerekir.