Hukuk Davalarında Temyiz: HMK 361–373 Kapsamında 2026 Rehberi

Hukuk davalarında temyiz süreci: Hukuk yargılamasında temyiz, bölge adliye mahkemesi hukuk dairesinin kanunen temyize açık kararının Yargıtay tarafından hukuka uygunluk yönünden incelenmesini sağlayan olağan kanun yoludur. Temyiz, istinafın tekrarı değildir; temel amaç yeni bir vakıa incelemesi yapmak değil, kararın hukuk kurallarına uygun kurulup kurulmadığını denetlemektir.

2026 için temel bilgiler: Temyiz süresi gerekçeli kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren iki haftadır. Malvarlığı davalarında HMK 362/1-a kapsamındaki genel temyiz kesinlik sınırı 2026 yılı için 682.000 TL'dir. Kararın türü ve kanundaki özel istisnalar ayrıca kontrol edilmelidir.

Hukuk Davasında Temyiz Nedir?

İlk derece kararına karşı yapılan istinaf incelemesinden sonra, bölge adliye mahkemesinin verdiği bazı nihai kararlar Yargıtaya taşınabilir. Yargıtay; hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanması, dava şartlarına aykırılık, delillerin değerlendirilmesinde hukuki hata ve sonucu etkileyen usul ihlalleri gibi nedenleri denetler.

Temyiz incelemesi kural olarak dosya üzerinden yürütülür. Yargıtay yeni iddia ve savunmaların ileri sürüldüğü, tanıkların baştan dinlendiği üçüncü bir yargılama derecesi değildir. Maddi olayın yeniden değerlendirilmesini gerektiren bir hata varsa karar bozularak dosya ilgili mahkemeye gönderilir.

Hangi Kararlar Temyiz Edilebilir?

HMK 361 uyarınca bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinin temyizi mümkün nihai kararları ile hakem kararlarının iptali talebi üzerine verilen kararlar temyiz edilebilir. Ancak HMK 362'deki kesinlik hâlleri kapsamlı olduğundan her istinaf kararı Yargıtay incelemesine açık değildir.

• Parasal sınırı aşan ve HMK 362'deki özel kesinlik hâllerinden birine girmeyen nihai kararlar
• Bölge adliye mahkemesinin ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak uyuşmazlığın esası hakkında verdiği temyize açık kararlar
• Bölge adliye mahkemesi hukuk dairesinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği ve kanunen temyizi mümkün kararlar
• Hakem kararının iptali istemi üzerine bölge adliye mahkemesince verilen kararlar
• Özel kanunlarda açıkça temyiz olanağı tanınan ve kesinlik istisnası bulunmayan kararlar

Kararın sonunda yer alan kanun yolu açıklaması önemli bir başlangıç noktasıdır; fakat yanlış yazılmış olması kanunun açık hükmünü değiştirmez. Karar türü, dava değeri, uyuşmazlığın niteliği ve özel kanun birlikte incelenmelidir.

2026 Temyiz Kesinlik Sınırı

HMK 362/1-a'daki temel tutar, Ek Madde 1 gereğince her yıl yeniden değerleme oranında artırılır. 2025'te 544.000 TL olan sınır, 2025 yılı yeniden değerleme oranı uygulanıp kanundaki yuvarlama kuralı gözetildiğinde 2026 için 682.000 TL'dir. Miktar veya değeri bu tutarı aşmayan davalara ilişkin bölge adliye mahkemesi kararları kural olarak temyiz edilemez.

Hangi Tarihteki Sınır Esas Alınır?

HMK Ek Madde 1'e göre parasal sınır uygulanırken davanın açıldığı veya şikâyet başvurusunun yapıldığı tarihteki miktar esas alınır. Bu nedenle yalnız bölge adliye mahkemesi karar yılındaki tutara bakmak doğru değildir; dava tarihi ve geçiş hükümleri birlikte değerlendirilmelidir.

Kısmi Kabul veya Kısmi Dava

Alacağın yalnız bir bölümü dava edilmişse kesinlik sınırı alacağın tamamına göre belirlenir. Alacağın tamamı dava edilmişse, kararda asıl talebinin kabul edilmeyen bölümü sınırı aşmayan tarafın temyiz hakkı bulunmaz. Karşı taraf temyize başvurursa diğer taraf cevap dilekçesiyle katılma yoluyla temyiz imkânını kullanabilir.

Temyiz Edilemeyen Kararlar

HMK 362 yalnız parasal kesinlik sınırını düzenlemez. Aşağıdaki karar grupları da kural olarak temyiz dışındadır:

• Kanuni parasal sınırı aşmayan davalara ilişkin kararlar
• Kanundaki istisnalar dışında sulh hukuk mahkemesinin görev alanındaki dava ve işlerle ilgili kararlar
• Yargı çevresindeki ilk derece mahkemelerinin görev ve yetkisi ile yargı yeri belirlenmesine ilişkin kararlar
• Çekişmesiz yargı işlerinde verilen kararlar
• Soybağı sonucu doğuran davalar hariç nüfus kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin kararlar
• Aynı yargı çevresinde davanın başka mahkemeye nakline ilişkin belirli kararlar
• Geçici hukuki korumalar hakkında verilen kararlar
• HMK 353/1-a kapsamında esas incelemesi yapılmadan kaldırma ve gönderme kararları

Kira ilişkisinden ve sulh hukuk mahkemesinin görev alanından doğan uyuşmazlıklarda özel istisnalar bulunduğundan kararın yalnız dava adıyla sınıflandırılması yeterli değildir. Üç aylık kira tutarı, uyuşmazlığın alacak veya tahliye niteliği ve taşınmazın aynına ilişkin olup olmadığı ayrıca incelenir.

Kamulaştırma Bedelinin Tespiti Davalarında Güncel Durum

Anayasa Mahkemesi, HMK 362/1-a hükmünü kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkin davalar yönünden iptal etmiştir. İptal hükmünün Resmî Gazete'de yayımdan dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verilmiştir. Bu nedenle başvuru yapılacak tarihte iptal kararının yürürlüğe girip girmediği ve varsa yeni yasal düzenleme mutlaka kontrol edilmelidir.

Bu özel durum genel parasal sınırın diğer malvarlığı davalarında uygulanmasını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Kamulaştırma dosyaları için güncel yürürlük tarihi ve kararın kapsamı ayrıca değerlendirilmelidir.

Temyize Kimler Başvurabilir?

• Davada aleyhine hüküm kurulan taraf
• Vekâletnamesinde gerekli yetki bulunan taraf vekili
• Hukuki yararı bulunmak şartıyla davada haklı çıkan taraf
• Kanunun açıkça başvuru hakkı tanıdığı ilgili veya kurum
• Karşı tarafın temyizi üzerine cevap dilekçesiyle katılma yoluyla temyiz eden taraf

Başvurunun dinlenebilmesi için temyiz edenin hukuki yararı bulunmalıdır. Gerekçe ile hüküm sonucu arasında çelişki bulunması veya kararın ileride aleyhe sonuç doğurma ihtimali gibi durumlarda davayı kazanmış tarafın da hukuki yararı doğabilir.

Hukuk Davalarında Temyiz Süresi

HMK 361'e göre temyiz süresi, bölge adliye mahkemesi kararının usulüne uygun tebliğinden itibaren iki haftadır. Süre kararın duruşmada açıklanmasıyla başlamaz. Gerekçeli kararın tebliği ve elektronik tebligatın kanuni tebliğ tarihi ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Süre Nasıl Hesaplanır?

Tebliğ günü hesaba katılmaz; süre ertesi gün işlemeye başlar. İki haftalık süre, ikinci haftada tebliğ gününe karşılık gelen günün sonunda biter. Son gün resmî tatile rastlarsa süre izleyen ilk iş günü sona erer. UYAP kaydı, tebliğ mazbatası ve elektronik tebligat delili korunmalıdır.

Süre Kaçırılırsa Ne Olur?

Süresinden sonra yapılan temyiz başvurusu reddedilir. Elde olmayan bir nedenle sürenin kaçırılması hâlinde eski hâle getirme şartları gündeme gelebilir; engelin belgelendirilmesi ve kanuni süre içinde hem eski hâle getirme talebinin hem de kaçırılan işlemin yapılması gerekir.

Temyiz Başvurusu Nereye Yapılır?

Temyiz dilekçesi Yargıtaya doğrudan gönderilmek yerine kararı veren bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine verilir. Başka bir bölge adliye mahkemesine, ilk derece mahkemesine veya temyiz edenin bulunduğu yer bölge adliye mahkemesine de sunulabilir; dilekçe yetkili daireye gönderilir.

Başvuru için gerekli harç ve giderlerin süresinde yatırılması önemlidir. Eksiklik hâlinde mahkeme kesin süre verebilir; bu süre içinde tamamlanmayan masraf ve harç eksikliği temyiz talebinin yapılmamış sayılması sonucunu doğurabilir.

Temyiz Dilekçesinde Neler Bulunmalıdır?

HMK 364 uyarınca dilekçede tarafların kimlik ve adres bilgileri, temyiz edilen kararın mahkemesi, tarihi ve sayısı, tebliğ tarihi, kararın özeti, temyiz sebepleri ve sonuç talebi bulunmalıdır. Temyiz nedenleri soyut ifadeler yerine hükmün hangi hukuki hata nedeniyle bozulması gerektiğini gösterecek biçimde yazılmalıdır.

1. Kararı veren bölge adliye mahkemesi dairesi ile esas ve karar numarası yazılır.
2. Kararın tebliğ tarihi ve başvurunun süresinde olduğu gösterilir.
3. Temyiz edilen hüküm bölümü ve başvuranın hukuki yararı açıklanır.
4. Her hukuka aykırılık ayrı başlık altında somutlaştırılır.
5. İhlal edilen kanun maddeleri ve yerleşik hukuki ilkeler belirtilir.
6. Bozma, düzelterek onama veya uygun görülen diğer sonuç talebi açıkça yazılır.
7. Dilekçe imzalanır; gerekli harç, gider ve ekler tamamlanır.

Dilekçede temyiz sebebi hiç gösterilmemiş olsa bile Yargıtay kanunun açık hükmüne aykırı gördüğü diğer hususları inceleyebilir. Buna rağmen etkili bir başvuru için hukuki hataların açık ve dosyayla bağlantılı biçimde gerekçelendirilmesi gerekir.

Temyize Cevap ve Katılma Yoluyla Temyiz

Temyiz dilekçesi karşı tarafa tebliğ edilir. Karşı taraf, tebliğden itibaren iki hafta içinde cevap verebilir. Temyiz hakkı bulunmayan veya süresini geçirmiş taraf, karşı tarafın geçerli temyizi üzerine cevap dilekçesinde katılma yoluyla temyiz talebinde bulunabilir.

Asıl temyizden feragat edilmesi veya başvurunun usulden reddedilmesi katılma yoluyla temyizi de etkileyebilir. Bu nedenle katılma başvurusunun bağımlı niteliği dikkate alınmalıdır.

Temyizin Kararın İcrasına Etkisi

Temyiz başvurusu kural olarak kararın icrasını durdurmaz. İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre icranın geri bırakılması talep edilebilir. Kişiler hukuku, aile hukuku ve taşınmazın aynına ilişkin kararlar gibi özel alanlarda kesinleşmeden icra yasağı bulunabileceğinden hükmün niteliği ayrıca kontrol edilmelidir.

Yargıtayın İnceleme Kapsamı

Yargıtay, tarafların ileri sürdüğü temyiz sebepleriyle bağlı olmaksızın kanunun açık hükmüne aykırı gördüğü hususları da inceleyebilir. İnceleme; görev, dava şartları, hukuki nitelendirme, ispat yükü, delillerin hukuka uygun değerlendirilmesi, gerekçe ile hüküm arasındaki uyum ve sonucu etkileyen usul hatalarını kapsar.

• Hukukun veya taraflar arasındaki sözleşmenin yanlış uygulanması
• Dava şartlarına aykırılık bulunması
• Taraflardan birinin dayandığı delillerin kanuni sebep olmaksızın kabul edilmemesi
• Karara etki eden yargılama hatası veya eksikliğinin bulunması
• Hüküm sonucunun gerekçeyle veya dosya kapsamıyla hukuken bağdaşmaması

Yargıtayda Duruşmalı İnceleme

HMK 369'da sayılan ve parasal sınırı aşan belirli dava gruplarında taraflardan biri temyiz veya cevap dilekçesinde duruşma talep edebilir. Yargıtay ayrıca bilgi almak üzere kendiliğinden duruşma yapılmasına karar verebilir. Duruşma talebi her dosyada otomatik olarak kabul edilmez.

Duruşma yapılmayan dosyalar evrak üzerinden incelenir. Duruşma talebinin koşulları ve 2026 için güncellenen parasal eşik, uyuşmazlığın türüyle birlikte kontrol edilmelidir.

Yargıtayın Verebileceği Kararlar

Temyiz Başvurusunun Reddi

Karar temyize kapalıysa, başvuru süresinden sonra yapılmışsa veya başvuru şartları tamamlanmamışsa temyiz istemi usulden reddedilebilir.

Onama

Yargıtay kararın hukuka uygun olduğunu belirlerse hükmü onar. Onama ile karar olağan kanun yolu bakımından kesinleşir; karar düzeltme yolu HMK sisteminde kural olarak bulunmamaktadır.

Düzelterek Onama

Hukuki hata yeniden yargılama yapılmasını gerektirmiyorsa Yargıtay hükmü düzelterek onayabilir. Yanlış yazım, hesap hatası veya hüküm sonucunda araştırma gerektirmeyen hukuki düzeltmeler bu kapsamda olabilir.

Bozma

HMK 371'deki nedenlerden biri varsa karar tamamen veya kısmen bozulur. Bozma kararında hukuka aykırılık ve yeniden yargılamada gözetilmesi gereken hususlar gösterilir; dosya HMK 373'teki usule göre ilgili mahkemeye gönderilir.

Bozma Sonrası Yargılama ve Direnme

Bölge adliye mahkemesi başvuruyu esastan reddetmiş ve Yargıtay bu kararı bozmuşsa dosya, kararı kaldırılan ilk derece mahkemesine gönderilir. Bölge adliye mahkemesinin yeniden esas hakkında verdiği karar bozulmuşsa dosya kural olarak bölge adliye mahkemesine veya uygun görülen ilk derece mahkemesine gönderilebilir.

Mahkeme bozma kararına uyabilir veya kanunun izin verdiği hâllerde önceki kararında direnebilir. Direnme kararı temyiz edilirse inceleme Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca yapılır. Hukuk Genel Kurulunun direnme üzerine verdiği karara uyulması zorunludur.

Sık Yapılan Hatalar

• Her istinaf kararının temyize açık olduğunu varsaymak
• 2026 sınırını dava tarihini kontrol etmeden doğrudan uygulamak
• İki haftalık süreyi kararın duruşmada açıklanmasından başlatmak
• Dilekçede yalnız kararın adaletsiz olduğunu söyleyip hukuki hata göstermemek
• Temyizin icrayı kendiliğinden durdurduğunu düşünmek
• Harç ve gider eksikliğine ilişkin kesin süreyi kaçırmak
• İstinaf dilekçesini hiçbir uyarlama yapmadan temyiz dilekçesi olarak tekrar sunmak

Sık Sorulan Sorular

Hukuk davalarında temyiz süresi kaç gündür?

Gerekçeli bölge adliye mahkemesi kararının usulüne uygun tebliğinden itibaren iki haftadır.

2026 temyiz sınırı ne kadardır?

HMK 362/1-a kapsamındaki genel parasal kesinlik sınırı 682.000 TL'dir. Ancak dava tarihi, karar türü ve özel istisnalar birlikte değerlendirilir.

Temyiz kararı durdurur mu?

Kural olarak hayır. Gerekiyorsa icranın geri bırakılması ayrıca talep edilir; kesinleşmeden icra edilemeyen kararlar saklıdır.

Yargıtay yeniden tanık dinler mi?

Kural olarak yeni delil toplayıp vakıa yargılaması yapmaz. Yeniden inceleme gerekiyorsa kararı bozarak dosyayı görevli mahkemeye gönderir.

Sonuç

Hukuk davalarında temyiz, bölge adliye mahkemesinin temyize açık kararını Yargıtayın hukuki denetimine taşır. Süre gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. 2026 genel parasal kesinlik sınırı 682.000 TL olmakla birlikte dava tarihi, HMK 362'deki karar türleri, özel kanunlar ve güncel Anayasa Mahkemesi kararları mutlaka birlikte incelenmelidir.

İlgili İçerikler

• Hukuk Davalarında İstinaf Rehberi

Resmî Kaynaklar

• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
• Anayasa Mahkemesi – HMK 361, 362 ve Ek Madde 1 İncelemesi
• Anayasa Mahkemesi – Temyiz Kesinlik Sınırı Bireysel Başvuru Duyurusu
• Anayasa Mahkemesi – Kamulaştırma Bedeli Davalarında HMK 362 Kararı

Ayrıca İnceleyebilirsiniz

• Yargılamanın Yenilenmesi Dilekçesi 2026

Bilgilendirme: Bu içerik genel bilgi amaçlıdır; somut olayda güncel düzenleme, işlem ve süreler ayrıca incelenmelidir. Somut durumunuz için baroya kayıtlı bir avukatla iletişime geçmeniz gerekir.