İşe İade Davası: Şartları, Süresi ve Sonuçları

İşe iade davası, iş güvencesi kapsamındaki işçinin geçerli neden olmadan feshedilen iş sözleşmesinin geçersizliğini ve işe dönüşünü talep ettiği davadır. Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvuru zorunludur.

Süre kaçırmayın: Bir aylık arabuluculuk başvuru süresi hak düşürücüdür. Anlaşmama tutanağından sonra dava süresi ayrıca takip edilmelidir.

İşe İade Şartları

• İş Kanunu kapsamında belirsiz süreli sözleşme.
• İşyerinde kanuni çalışan sayısının bulunması.
• En az altı aylık kıdem; kanuni istisnalar saklıdır.
• İşveren vekili istisnası dışında kalma.
• Feshin geçerli nedene dayanmaması.
• Süresinde arabulucuya başvurma.

Zorunlu Arabuluculuk

İşçi fesih bildiriminden itibaren bir ay içinde arabuluculuk bürosuna başvurur. Anlaşma olmazsa son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılır.

Feshin Geçerli Nedeni

İşçinin yeterliliği veya davranışı ya da işletmenin, işyerinin ve işin gerekleri geçerli neden olabilir. İşveren fesih sebebini açık, yazılı ve ispatlanabilir biçimde göstermelidir.

Mahkeme Kararının Sonucu

Fesih geçersiz bulunursa işçinin başvurusu üzerine işe başlatma veya işe başlatmama tazminatı gündeme gelir. Boşta geçen süre için kanuni üst sınıra kadar ücret ve diğer haklar hesaplanır.

Karar Sonrası Başvuru

Kesinleşen kararın tebliğinden itibaren işçi kanuni süre içinde işverene işe başlama talebini iletmelidir. Başvurunun samimi, açık ve ispatlanabilir olması gerekir.

Hızlı Kontrol Listesi

Bir aylık süre çok kısadır; fesih sebebinin geçersizliği araştırılırken arabuluculuk takvimi kaçırılmamalıdır.

• 30 işçi: Aynı işkolundaki işyerleri ve organik bağ gibi hususlar somut işveren yapısına göre incelenir.
• 6 ay: Kıdem fesih tarihinde hesaplanır; yer altı işçilerinde kanuni istisna bulunur.
• Fesih: Yazılı, açık ve kesin sebep gerekir; ispat yükü kural olarak işverendedir.
• Sonuç: Kesinleşen karar sonrası işçi 10 iş günü içinde işe başlama başvurusu yapmalıdır; kabul edilmezse 4–8 aylık tazminat gündeme gelir.

Şimdi Ne Yapılmalı?

1. Fesih bildirimi ve tebliğ tarihini saklayın.
2. Bir ay dolmadan arabulucuya başvurun.
3. İşçi sayısı, kıdem ve emsal işçi belgelerini toplayın.
4. Kesin karar sonrası 10 iş günü içinde ispatlanabilir işe başlama başvurusu yapın.

En Sık Yapılan Hatalar

• Önce noter ihtarı bekleyip bir aylık süreyi kaçırmak.
• Arabulucu son tutanağından sonraki iki haftayı unutmak.
• İşe iade başvurusunu sözlü yapmak.

Sık Sorulan Sorular

İstifa eden işçi işe iade davası açabilir mi?

Gerçek ve özgür istifa varsa kural olarak hayır; baskı veya işveren feshi iddiası ayrıca incelenir.

Altı ay kıdem nasıl hesaplanır?

Aynı işverenin işyerlerindeki çalışma ve kanunen sayılan süreler dikkate alınabilir.

Dava sürerken başka işte çalışılır mı?

Çalışmak davayı kendiliğinden sona erdirmez; boşta geçen süre hesabına etkisi içtihada göre değerlendirilir.

Boşta geçen süre ücreti kaç ay?

Kararın kesinleşmesine kadar en çok dört aylık ücret ve diğer haklar hüküm altına alınabilir.

İşveren işe başlatmazsa ne olur?

Süresinde başvuran işçiyi başlatmazsa mahkemenin belirlediği dört ile sekiz aylık ücret tutarında tazminat ve boşta geçen süre alacağı doğar.

İlgili Rehberler

İstifa Dilekçesi Örnekleri ve Hukuki Sonuçları • İhbar Süresi Nedir? Nasıl Hesaplanır? • Davadan Feragat ve Davadan Vazgeçme Arasındaki Farklar

Resmî Kaynaklar

• Mevzuat Bilgi Sistemi – İş Kanunu
• Mevzuat Bilgi Sistemi – İş Mahkemeleri Kanunu
• Yargıtay Karar Arama

Bilgilendirme: Bu içerik genel bilgi amaçlıdır; somut olayda güncel düzenleme, işlem ve süreler ayrıca incelenmelidir. Somut durumunuz için baroya kayıtlı bir avukatla iletişime geçmeniz gerekir.