Araç Pert Değeri Hesaplama 2026, Araç Pert Farkı Tazminatı

Araç pert değeri, kazadan hemen önceki gerçek piyasa rayicidir. Sigorta şirketinin liste değeri, ilanlardaki en yüksek fiyat veya aracın satın alındığı bedel tek başına pert değeri değildir. Marka-model, model yılı, kilometre, donanım, bakım, geçmiş hasar ve bölgesel piyasa birlikte değerlendirilir.

Tam Hasar ile Ağır Hasar Aynı mı?

SEDDK’nın motorlu araç sigortalarına ilişkin 2025/12 sayılı Genelgesinde:

• Tam hasar: Onarım masrafının aracın kaza tarihindeki değerini aşması ve aracın onarım kabul etmemesi durumudur.
• Ağır hasar: KDV dahil onarım masrafının rayiç değerin yüzde 60’ını aşmasıdır. Masraf yüzde 60’ı aşmasa bile genelgedeki kritik parçalardan en az biri zarar görmüşse sigorta eksperi ağır hasar değerlendirmesi yapabilir.

Dolayısıyla “onarım yüzde 60’ı geçtiyse araç kesin pert olur” ifadesi teknik olarak eksiktir. Tam hasar ve ağır hasar farklı kayıt ve tescil sonuçları doğurur. Güncel kriterler SEDDK 2025/12 Genelgesinde yer almaktadır.

Araç Pert Değeri Nasıl Hesaplanır?

1. Kaza tarihi itibarıyla aynı marka, model, motor, paket ve model yılındaki araçlar seçilir.
2. Kilometre, boya/değişen, önceki hasar, bakım ve donanım farkları düzeltilir.
3. Gerçek satışa yakın emsal veriler ve kurumsal değer listeleri karşılaştırılır.
4. Aracın sovtaj (hasarlı hâliyle satış) değeri ayrı tespit edilir.
5. Kusur ve poliçe türüne göre ödenecek tazminat hesaplanır.

İlan fiyatları pazarlık payı içerebilir. Çok düşük veya çok yüksek, farklı paketli ve farklı kilometredeki emsaller ayıklanmalıdır. Eksper raporunda hangi emsallerin kullanıldığı görünmüyorsa rayiç tespitine dayanak istenebilir.

Sovtaj Bedeli Ödemeyi Nasıl Etkiler?

Hasarlı araç sigortalıda kalırsa, genel yaklaşım gerçek rayiçten sovtaj değerinin düşülerek farkın ödenmesidir. Araç sigorta şirketine bırakılır ve mülkiyet/tescil işlemleri tamamlanırsa poliçe ve genel şartlara göre rayiç bedel üzerinden ödeme gündeme gelir. Sigortalının haberi olmadan yapılan düşük veya şeffaf olmayan sovtaj teklifleri itiraz konusu olabilir.

Hangi yöntemin ekonomik olduğuna karar verirken aracın onarım güvenliği, çekme belgesi, vergi ve satış masrafları birlikte değerlendirilmelidir.

Pert Farkı Tazminatı Nedir?

Pert farkı, sigorta şirketinin ödediği tutar ile kazadan hemen önceki gerçek rayiç arasındaki ispatlanabilir farktır. Her pert dosyasında otomatik olarak yüzde 10 veya sabit bir ek ödeme doğmaz. Örneğin gerçek rayiç 900.000 TL, sigorta ödemesi 820.000 TL olarak belirlenmişse tartışılan brüt fark 80.000 TL’dir; sovtaj, kusur, limit ve önceki ödemeler ayrıca hesaba katılır.

Kasko ile Trafik Sigortasında Fark

• Kasko: Sigortalının kendi aracını poliçe genel ve özel şartları içinde korur. Rayiç, muafiyet, sovtaj ve ek teminatlar poliçeden kontrol edilir.
• Zorunlu trafik sigortası: Kusurlu aracın üçüncü kişiye verdiği zararı, kusur oranı ve poliçe limiti içinde karşılar. Limit üzerindeki kısım sürücü/işletene yöneltilebilir.

Onarılabilir araçtaki hasar bedeli için araç hasar bedeli rehberi ayrıca incelenebilir.

Pert Bedeline İtiraz İçin Gerekli Belgeler

• Poliçe, kaza tutanağı ve kusur bilgisi,
• Ekspertiz ve ağır/tam hasar raporu,
• Servis onarım teklifi ve parça listesi,
• Kaza tarihine yakın emsal araç ilanları ve değerleme raporu,
• Aracın bakım, donanım ve kilometre belgeleri,
• Sovtaj teklifleri, ihale çıktısı ve ödeme dekontu.

Sigorta Şirketine Başvuru ve Sonraki Yollar

İtirazda “ödenen bedel düşük” demek yerine doğru rayiç, seçilen emsaller ve her emsal için düzeltme gerekçesi tablo hâlinde sunulmalıdır. Zorunlu trafik sigortasında dava veya tahkim öncesi yazılı başvuru şartı gözetilir. Sonuca göre Sigorta Tahkim Komisyonu, arabuluculuk veya dava seçenekleri değerlendirilebilir. Ticari dava niteliğindeki para taleplerinde dava şartı arabuluculuk gündeme gelebileceğinden trafik kazalarında arabuluculuk rehberi yararlı olabilir.

Ödeme Teklifini Kabul Etmeden Önce

İbraname veya mutabakat metninin yalnız pert bedelini mi, değer kaybı, mahrumiyet ve diğer bütün talepleri mi kapattığı okunmalıdır. Aracın devri, çekme/hurda belgesi, anahtar ve ruhsat teslimi tamamlanmadan ödeme koşulları netleştirilmelidir.

Resmî Kaynaklar

• SEDDK 2025/12 – Tam ve Ağır Hasarlı Araçlar Genelgesi
• SEDDK – Sigortacılık Genel Şartları

Yaklaşık hesabı etkileyen başlıkları topluca görmek için trafik kazası tazminatı hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Bilgilendirme: Bu içerik genel bilgi amaçlıdır; somut olayda güncel düzenleme, işlem ve süreler ayrıca incelenmelidir. Somut durumunuz için baroya kayıtlı bir avukatla iletişime geçmeniz gerekir.