Kaza Tespit Tutanağı Kusur Oranına Nasıl Dönüşür? Delil ve İtiraz Akışı

Kaza tespit tutanağı kusur oranına nasıl — kısa cevap:Kaza yerinde karşı tarafın ‘kusur bende’ demesi kusur oranı değildir. Tutanakta A aracı olmak da kusurlu olmak anlamına gelmez. Yalnız maddi hasarlı kazada sorumluluk oranı, tutanak ve ekleri sigorta sistemine girdikten sonra değerlendirilir. Sonuç size bildirildiğinde ise süre işlemeye başlayabilir.

Bu rehberde kusurun kim tarafından, hangi belgelerle ve hangi sırayla belirlendiğini; yanlış sonuçta hangi belgeyle nereye başvuracağınızı açıklayacağız.

Bu rehber hangi sorunu çözüyor?

Bu yazı, “Kaza Tespit Tutanağından Kusur Oranına: Değerlendirme ve İtiraz Süreci” başlığındaki bilgileri yalnız tanım düzeyinde bırakmadan dosya kurma ve kontrol etme bakışıyla ele alır. Amaç, tek bir belgeye veya tek bir orana güvenmek yerine olayın kronolojisini, dayanak kayıtlarını ve başvuru sırasını birlikte değerlendirebilmektir.

1. Tutanak kusur kararı değil, veri kaynağıdır

Tarafların düzenlediği tutanak olayın tarihini, yerini, sürücülerini, araçlarını, manevraları ve beyanları kaydeder. Kusuru taraflar yüzde yazarak belirlemez.

Değerlendirmede kutular, kroki, ilk darbe noktaları, sürücü beyanları, fotoğraf ve varsa video birlikte okunur. Bu unsurlardan biri diğerleriyle çelişirse dosyanın yanlış anlaşılma riski artar.

Polis veya jandarma tutanağı bulunan olaylarda süreç farklı kanallardan ilerleyebilir. Bu rehberdeki kısa süreli SBM akışı, taraflarca düzenlenen yalnız maddi hasarlı kaza tespit tutanağına odaklanır.

2. Tutanak önce sigorta şirketine, sonra SBM'ye gider

Kâğıt tutanak ve ekleri ilgili sigorta şirketine ulaştırılır. Mobil tutanak tamamlandığında sistem üzerinden şirketlere iletilir.

SBM'nin açıkladığı işleyişte sigorta şirketi tutanağı ve fotoğrafları elektronik ortamda SBM'ye aktarır. Ardından kazaya karışan araçların sigorta şirketleri kendi sorumluluk değerlendirmelerini sisteme girer.

Bu nedenle telefon ve e-posta bilgilerinin doğru olması önemlidir. Dosya numaranızı alın, SMS veya e-posta bildirimini saklayın ve sonucu yalnız sözlü bilgiyle takip etmeyin.

3. Özel KTT sistemindeki oranlar nasıl gösterilir?

SBM'nin güncel açıklamasına göre bu sistemde her araç için yüzde 0, yüzde 50 veya yüzde 100 sorumluluk oranlarından biri belirlenir.

Bu üçlü sistem her türlü mahkeme veya bilirkişi değerlendirmesinin yalnız bu oranlarla sınırlı olduğu anlamına gelmez. Burada yalnız maddi hasarlı KTT sisteminin işleyişinden söz ediyoruz.

Yüzde 0 kusursuzluğu, yüzde 100 tam sorumluluğu; yüzde 50 ise sistem içindeki paylaşılmış sorumluluğu ifade eder. Sonucun araç hasarı ve diğer taleplere etkisi, talebin türüne göre ayrıca incelenir.

4. Şirketler aynı oranı verirse dosya sonuçlanır

Kazaya karışan araçların sigorta şirketleri aynı oranlarda mutabık kalırsa dosya bu oranlarla sonuçlanır ve taraflara bildirim yapılır.

Şirketler farklı oranlar girerse dosya SBM bünyesindeki Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonuna gider. Komisyon, Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili kurallara göre dosyayı değerlendirir.

Aynı sigorta şirketinin iki aracı da sigortaladığı durumda itiraz kanalı bakımından özel usul bulunduğundan, bildirimin içeriğini ve SBM ekranındaki yönlendirmeyi dikkatle okuyun.

5. Kusur yalnız tek kutudan çıkmaz

Arkadan çarpma, şerit değiştirme veya geçiş hakkı gibi durum kutuları önemlidir; fakat tek başına bütün dosyayı açıklamayabilir.

Örneğin kroki iki şerit gösteriyor, beyan şerit değiştirmeyi anlatıyor ama yanlış sütunda kutu işaretlenmişse fotoğraflar ve diğer veriler çelişkiyi aydınlatabilir.

Kusur değerlendirmesi için en güçlü dosya, dört parçanın aynı olayı anlattığı dosyadır: kutu, kroki, beyan ve görüntü.

6. Bildirim tarihi neden kritik?

Şirketlerin mutabakatıyla sonuçlanan sorumluluk oranına karşı, bildirimin ardından bir defaya mahsus olmak üzere beş iş günü içinde yeniden değerlendirme istenebilir.

Bu süre, genel bir ‘beş gün’ ifadesi değildir; resmî düzenlemede iş günü olarak belirtilmiştir. Bildirimin ne zaman ve hangi kanaldan yapıldığını saklayın.

Süreler ve başvuru kanalları değişebileceğinden somut dosyada güncel SBM ekranını, bildirim metnini ve sigorta şirketinin yazılı yönlendirmesini kontrol edin.

7. İtiraz sadece ‘kabul etmiyorum’ demek değildir

Genelge, değerlendirmeye etki edebilecek ilave bilgi ve belge sunulmasını arar. Bu nedenle itirazınızı somut bir çelişki ve yeni delil üzerine kurun.

Örneğin yanlış şeritte gösterilen araç için olay yeri fotoğrafı; görünmeyen levha için geniş plan; ışık ihlali için kamera kaydı; yanlış plaka veya tarih için belgenin doğru nüshası sunulabilir.

Her iddianın karşısına onu doğrulayan eki yazın. Uzun fakat belgesiz bir anlatım, kısa ve hedefli bir delil listesinden daha zayıf olabilir.

• İtiraz edilen oran ve bildirim tarihi
• Hatalı görülen somut bölüm: kutu, kroki, yön, plaka, darbe noktası veya beyan
• Doğru olduğunu ileri sürdüğünüz olay sırası
• Her iddiayı destekleyen fotoğraf, video, kamera, tanık veya belge
• Eklerin numaralı listesi ve başvuru alındısı

8. Önce ilgili sigorta şirketine başvurun

Şirketler arası mutabakatla sonuçlanan dosyada yeniden değerlendirme talebi ilgili sigorta şirketine yapılır. Aynı şirketin sigortaladığı araçların kazasında SBM sistemindeki özel itiraz yolu kullanılabilir.

Başvuruyu yazılı ve ispatlanabilir kanaldan yapın. E-posta, başvuru ekranı, kayıt numarası, teslim alındısı ve ek listesini saklayın.

Yanlış mercie başvurunun süre üzerindeki sonucu teknik bir konudur. Bu yüzden süreyi riske atmadan bildirimin gösterdiği doğru kanalı kullanın.

9. Yeniden değerlendirme reddedilirse ne olur?

Genelge, beş iş günlük itiraz hakkının kullanılmaması veya itiraza rağmen uyuşmazlığın sürmesi hâlinde Sigorta Tahkim Komisyonu ya da özel hukuk yollarına başvurulabileceğini belirtir.

Tahkim başvurusu yalnız ‘kusur ekranını değiştirme’ işlemi değildir; sigorta uyuşmazlığının talep, belge, miktar ve usul şartlarıyla birlikte kurulması gerekir.

Komisyon kararına, mahkeme yoluna veya bilirkişi değerlendirmesine ilişkin süre ve parasal sınırlar zamanla değişebilir. Başvuru tarihinde resmî kaynaktan kontrol edin.

10. Maddi hata ile olayın yeniden yorumlanmasını ayırın

Plakanın, tarihin veya poliçe bilgisinin yanlış girilmesi maddi hata olabilir. Araçların hangi şeritte olduğu ya da geçiş hakkının kimde bulunduğu ise deliller üzerinden olayın değerlendirilmesidir.

İtirazınızda bu ayrımı açık yapın. ‘Plaka yanlış girildi’ ile ‘kroki fotoğrafa aykırı yorumlandı’ aynı gerekçe değildir.

Maddi hata düzeltmesi yapılınca kusur kendiliğinden değişmeyebilir; düzeltilen bilginin sorumluluğa etkisini ayrıca açıklayın.

11. Üç örnek itiraz

Birinci örnek: Tutanakta A aracı sağ şeritte, B aracı soldan sağa geçerken gösterilmiş; sistemde A'ya şerit değiştirme kutusu işlenmiş. İtirazda doğru tutanak nüshası ve fotoğraflarla sütun hatası gösterilir.

İkinci örnek: Krokide dur levhası yok, geniş plan fotoğrafta levha açıkça görülüyor. Fotoğrafın olay yeri ve yön bağlantısı açıklanarak yeni delil sunulur.

Üçüncü örnek: Yalnız yakın hasar fotoğrafı olduğu için temas sırası yanlış yorumlanmış, sonradan işyeri kamerası temin edilmiş. Orijinal kayıt ve kaynağı belirtilerek yeniden değerlendirme istenir.

12. Son kontrol listesi

Kusur bildirimi geldiğinde şu sırayı inceleyin:

• Bildirim tarihini ve dosya numarasını kaydedin.
• Tutanak, kroki, kutular, beyan ve fotoğrafları yan yana açın.
• Hatalı gördüğünüz noktayı tek cümleyle tanımlayın.
• Yeni veya gözden kaçan delili numaralandırın.
• Doğru başvuru kanalını ve güncel süreyi doğrulayın.
• Başvurunun alındığını gösteren kayıtları saklayın.

Kaza tespit tutanağı kusur oranına nasıl: sonuç ve son kontrol

Kusur oranının oluştuğu sistemi ve itiraz yolunu gördük. Fakat her kaza iki otomobilin çarpışmasından ibaret değil.

Bir sonraki yazıda tek taraflı, çift taraflı, zincirleme, çarpıp kaçmalı, yayalı ve yabancı plakalı kazalarda hangi sorumluluk ve sigorta kanalının gündeme geldiğini haritalayacağız.

Kaza tespit tutanağı kusur oranına nasıl hakkında sık sorulan sorular

1. Tutanak kusur kararı değil, veri kaynağıdır nasıl değerlendirilir?

Tarafların düzenlediği tutanak olayın tarihini, yerini, sürücülerini, araçlarını, manevraları ve beyanları kaydeder. Kusuru taraflar yüzde yazarak belirlemez. Değerlendirmede kutular, kroki, ilk darbe noktaları, sürücü beyanları, fotoğraf ve varsa video birlikte okunur. Bu unsurlardan biri diğerleriyle çelişirse dosyanın yanlış anlaşılma riski artar. Polis veya jandarma tutanağı bulunan olaylarda süreç farklı kanallardan ilerleyebilir. Bu rehberdeki kısa süreli SBM akışı, taraflarca düzenlenen yalnız maddi hasarlı.

2. Tutanak önce sigorta şirketine, sonra SBM'ye gider nasıl değerlendirilir?

Kâğıt tutanak ve ekleri ilgili sigorta şirketine ulaştırılır. Mobil tutanak tamamlandığında sistem üzerinden şirketlere iletilir. SBM'nin açıkladığı işleyişte sigorta şirketi tutanağı ve fotoğrafları elektronik ortamda SBM'ye aktarır. Ardından kazaya karışan araçların sigorta şirketleri kendi sorumluluk değerlendirmelerini sisteme girer. Bu nedenle telefon ve e-posta bilgilerinin doğru olması önemlidir. Dosya numaranızı alın, SMS veya e-posta bildirimini saklayın ve sonucu yalnız sözlü bilgiyle takip etmeyin.

4. Şirketler aynı oranı verirse dosya sonuçlanır nasıl değerlendirilir?

Kazaya karışan araçların sigorta şirketleri aynı oranlarda mutabık kalırsa dosya bu oranlarla sonuçlanır ve taraflara bildirim yapılır. Şirketler farklı oranlar girerse dosya SBM bünyesindeki Kaza Kusur Değerlendirme Komisyonuna gider. Komisyon, Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili kurallara göre dosyayı değerlendirir. Aynı sigorta şirketinin iki aracı da sigortaladığı durumda itiraz kanalı bakımından özel usul bulunduğundan, bildirimin içeriğini ve SBM ekranındaki yönlendirmeyi dikkatle okuyun.

Site içi bağlantı önerileri

Yayın sırasında aşağıdaki mevcut sayfalara bağlamsal iç bağlantı verilebilir:

• Trafik Kazası Kusur Oranına İtiraz Dilekçesi Örneği
• Trafik Kazası Kusur Oranına (KTT) İtiraz Nasıl Yapılır ?
• Kaza Tespit Tutanağına İtiraz Dilekçesi Nedir?
• 2026 Trafik Cezaları: Ödeme ve İtiraz Rehberi

Resmî ve birincil kaynaklar

• SBM — KTT Sorgulama ve İtiraz
• SEDDK — 2017/18 Sayılı Genelge
• SBM — Kaza Tespit Tutanağı SSS
• Sigorta Tahkim Komisyonu
• Karayolları Trafik Kanunu

Bilgilendirme: Bu içerik genel bilgi amaçlıdır; somut olayda güncel düzenleme, işlem ve süreler ayrıca incelenmelidir. Somut durumunuz için baroya kayıtlı bir avukatla iletişime geçmeniz gerekir.