Kaza Sonrası Arayan Kişilere Belge veya Vekâlet Vermeden Önce 10 Kontrol

Belge veya vekâlet vermeden önce 10 kontrol — kısa cevap:Kaza geçirdiniz. Henüz hastanedeyken telefonunuz çalıyor: Adınızı, kaza tarihinizi, hatta yaralandığınızı biliyorlar ve ‘Sizin tazminatınız hazır’ diyorlar. İlk sorunuz şu olmalı: Bu bilgileri nereden aldınız? 2026 yılında Kişisel Verileri Koruma Kurulu, kaza mağdurlarının verilerine hukuka aykırı erişim ve hasar danışmanlığı faaliyeti hakkında özel bir ilke kararı yayımladı.

Aşağıda kimlik doğrulamadan belge vermemenizi, vekâlet ile alacak devrini karıştırmamanızı ve imzadan önce hangi soruları sormanız gerektiğini adım adım açıklayacağız.

1. Arayan kişinin bilgi sahibi olması yetkili olduğu anlamına gelmez

Adınızı, plakanızı, hastanenizi veya kaza tarihinizi bilmesi kişiye güvenmeniz için yeterli değildir. Bu bilgi hukuka aykırı yolla elde edilmiş olabilir.

Arayanın adı, şirketi, açık adresi, sabit telefonu, hangi kurum adına aradığı ve verinizi hangi kaynaktan aldığı sorulmalıdır.

Telefonu kapatıp kurumun resmî internet sitesindeki numarayı kendiniz arayın. Size verilen numaraya geri dönmek doğrulama değildir.

2. Kişisel veri ile sağlık verisini ayırın

Kimlik, iletişim, plaka ve kaza bilgisi kişisel veridir. Epikriz, tanı, görüntü, reçete, engel durumu ve e-Nabız kaydı sağlık verisidir ve özel nitelikli kişisel veri kapsamındadır.

KVKK'nın 20 Mayıs 2026 tarihli ilke kararı, kaza mağdurlarına ait verilere hukuka aykırı erişim ve yetkisiz işleme konusunda açık uyarılar içerir.

Birinin ‘dosyanızı hesaplayacağım’ demesi bütün sağlık geçmişinize erişmesini gerektirmez. Amaçla sınırlı ve gerekli veri ilkesi gözetilmelidir.

3. Asla paylaşmamanız gereken giriş bilgileri

e-Devlet şifresi, e-Nabız şifresi, SMS doğrulama kodu, mobil bankacılık şifresi ve elektronik imza bilgisi hiçbir aracıya verilmemelidir.

Ekran paylaşımı veya uzaktan bağlantı uygulaması üzerinden hesabınıza giriş yaptırmayın. ‘Sadece kontrol edeceğiz’ denmesi riski ortadan kaldırmaz.

Belge gerekiyorsa hesabın tamamına erişim vermek yerine, gerekli belgenin tarihli kopyasını kendiniz indirin ve paylaşım amacını yazılı belirleyin.

4. Vekâletname nedir, ne değildir?

Vekâletname belirli işlemler için bir kişiyi temsilci kılabilir. Ancak her vekâletname aynı yetkileri içermez; metindeki tahsil, sulh, ibra, feragat, dava, tahkim ve veri alma yetkileri ayrı ayrı okunmalıdır.

Boş kâğıt imzalamak, okunmayan noter taslağını kabul etmek veya ‘standart’ denilerek geniş yetkilere onay vermek doğru değildir.

Vekâlet vermek, sonucu ve masrafı sormadan bütün karar yetkisini bırakmak anlamına gelmemelidir. Yetkinin kapsamını ve sona erdirme usulünü öğrenin.

5. Genel vekâlet sağlık verisine sınırsız erişim sağlamaz

Kişisel Sağlık Verileri Hakkında düzenlemeler uyarınca sağlık verilerinin temsilciye aktarılması özel değerlendirme gerektirir. Genel vekâletnamenin her sağlık kaydını almaya yeterli olduğu varsayılmamalıdır.

Paylaşılacak veri türü, amacı ve kapsamı açık olmalıdır. Tüm e-Nabız geçmişini vermek ile kazaya ait belirli epikrizi paylaşmak aynı şey değildir.

Çocuk veya karar verme yeterliliği bulunmayan kişi bakımından yasal temsil ve menfaat çatışması ayrıca incelenmelidir.

6. Alacak devri vekâlet değildir

Vekâlette alacağın sahibi siz kalırsınız; temsilci belirli işlemleri sizin adınıza yürütür. Alacak devrinde ise alacağın hak sahipliği üzerinde farklı bir işlem söz konusu olur.

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu kapsamında sigorta tazminat alacaklarının kimlere ödenebileceği ve üçüncü kişilere devri konusunda özel kurallar vardır. KVKK'nın 2026 duyurusu, hasar danışmanlığı benzeri oluşumlara devrin geçersiz olabileceğini açıkça vurgular.

‘Hemen nakit verelim, alacağınızı bize bırakın’ teklifinde tutar, kesinti ve belge başlıklarını anlamadan imza atmayın.

7. Ücret ve kesintiyi yazılı sorun

Hizmet bedeli sabit mi, yüzde mi, vergiler ve masraflar dâhil mi? Dosya reddedilirse veya sözleşme sona ererse hangi ödeme istenecek? Bunları imzadan önce sorun.

Tazminatın hangi hesaba yatırılacağı, ödemenin size nasıl bildirileceği ve tahsil yetkisinin bulunup bulunmadığı açık olmalıdır.

‘Siz hiçbir şey ödemeyeceksiniz’ veya ‘kesin şu kadar alırsınız’ gibi garanti cümleleri yerine yazılı sözleşmeye ve doğrulanabilir hesaplamaya bakın.

8. İmzadan önce on iki kontrol

Aşağıdaki soruların cevabı yoksa imzayı erteleyin:

• Beni hangi kaynaktan buldunuz?
• Tam ticari unvanınız, adresiniz ve vergi bilginiz nedir?
• Dosyayı fiilen kim takip edecek?
• Hangi işlemler için yetki istiyorsunuz?
• Tahsil, sulh, ibra ve feragat yetkileri var mı?
• Hangi sağlık verileri neden isteniyor?
• Alacak devri veya temlik maddesi bulunuyor mu?
• Ücret, kesinti, vergi ve masraf toplamı nedir?
• Ödeme hangi hesaba yapılacak?
• Sözleşmeyi sona erdirirsem ne olur?
• Belge ve hesap dökümünü ne zaman alacağım?
• Şikâyet ve doğrulama kanalı nedir?

9. Daha önce imza attıysanız

Önce imzaladığınız sözleşme, vekâletname, alacak devri belgesi, noter evrakı ve ödeme dekontlarının tam kopyasını alın.

Hangi başvuruların yapıldığını sigorta şirketinden ve ilgili kurumlardan yazılı olarak sorun. Tazminatın hangi hesaba ve hangi tarihte ödendiğini kontrol edin.

Yetkisiz veri kullanımı, yanıltıcı reklam veya aracı faaliyeti şüphesi varsa olayın niteliğine göre KVKK, Türkiye Barolar Birliği ihbar kanalı, emniyet/savcılık veya ilgili idari merciler gündeme gelebilir.

10. Telefon görüşmesini nasıl kayda alın?

Arama tarihini, numarayı, kişinin kendini nasıl tanıttığını, hangi bilgilerinizi bildiğini ve sizden ne istediğini yazın. Mesaj, e-posta ve gönderilen belgeleri silmeyin.

Gizlice ses kaydı gibi işlemlerin hukuki değerlendirmesi somut olaya göre değişebilir; bunun yerine mevcut yazılı delilleri güvenli biçimde saklayın ve gerekli durumda yetkili merciden yönlendirme alın.

Kimlik veya sağlık belgesi gönderdiyseniz neyi, kime ve hangi kanaldan gönderdiğinizi listeleyin; şifrelerinizi değiştirin ve hesap güvenliğini kontrol edin.

11. Güvenli temsil kararının özeti

Kişiyi siz seçin; kaza verinizi kimden aldığını açıklayamayan arayana güvenmeyin. Yetkiyi amaçla sınırlayın; bütün hesap şifrelerini hiçbir zaman vermeyin.

Sözleşme, vekâlet ve alacak devrini ayrı okuyun. Ücret, kesinti, tahsil hesabı ve sona erme koşullarını yazılılaştırın.

Doğrulama için resmî kurumların kendi iletişim kanallarını kullanın. Baskı altında aynı gün imza atmak zorunda değilsiniz.

Belge veya vekâlet vermeden önce 10 kontrol: sonuç ve son kontrol

Veri ve temsil güvenliğini kurduk. Şimdi tekrar sağlık sürecine dönüp geçici şikâyet ile kalıcı hasarı birbirinden ayıracağız.

Bir sonraki yazıda iyileşmenin tamamlanması, sekel, stabil durum, yeniden ameliyat ihtimali ve erken rapor almanın neden yanıltıcı olabileceğini işleyeceğiz.

İlgili yazılar

• Ferdi Kaza Sigortası
• Trafik Kazası Sonrası Sigortadan Para Alma
• Trafik Kazası Sonrası Haklarınızı ve Tazminatınızı Öğrenin
• Trafik Kazası Sonrası Yürüme Bozukluğu Engel Oranı ve Tazminat

Resmî ve birincil kaynaklar

• KVKK — 20.05.2026 Tarihli Kaza Mağdurları İlke Kararı Duyurusu
• TBB — Aracı ve Takipçilerle Mücadele SSS
• TBB — Aracı/Takipçi İhbar Formu
• Sağlık Bakanlığı — e-Nabız Aydınlatma Metni

Bilgilendirme: Bu içerik genel bilgi amaçlıdır; somut olayda güncel düzenleme, işlem ve süreler ayrıca incelenmelidir. Somut durumunuz için baroya kayıtlı bir avukatla iletişime geçmeniz gerekir.